Υποτροφίες από τη Γαλλική Σχολή Αθηνών

L’EfA attribue chaque année une soixantaine de bourses, pour une durée d’un mois, exceptionnellement pour une durée supérieure. Il est possible de bénéficier de deux bourses de l’EfA pendant la durée de la thèse, pas obligatoirement sur deux années consécutives.

 

Conditions de candidature

Les candidats doivent être inscrits en Doctorat et poursuivre des recherches nécessitant un séjour en Grèce et se rapportant à l’un des domaines suivants : préhistoire et protohistoire égéenne ; monde hellénique antique, hellénisme et espaces où il s’est diffusé aux époques médiévale, moderne et contemporaine.

 

Ils présentent un projet de travail précis et argumenté, correspondant à la durée demandée et impliquant des recherches en bibliothèque à Athènes et/ou sur le terrain et/ou justifiant d’un séjour sur l’un des sites où s’exerce l’activité scientifique de l’EfA.

 

Candidatures (date limite : 15 octobre 2013)

Les dossiers de candidature doivent comprendre :

– une fiche de candidature,

– un curriculum vitae,

– une description de la recherche entreprise pour le doctorat*,

– un projet de travail détaillé pour la durée de la bourse sollicitée*,

– un rapport motivé du professeur dirigeant les recherches du candidat et éventuellement d’autres recommandations.

* ces pièces, d’une longueur de 10 000 caractères (espaces compris) maximum chacune, seront rédigées en Français

 

L’envoi des dossiers de candidature se fait par voie électronique, pour le 15 octobre au plus tard :

 

– la fiche de candidature est à saisir en ligne sur le site internet de l’EfA
http://www.efa.gr/Formation/Bourses/form_bourses_efa.htm à partir du 10 septembre

 

– les autres documents sont à envoyer par courrier électronique à l’adresse secretariat.dir_etudes@efa.gr.

 

Un accusé de réception est envoyé peu après le 15 octobre.

 

Sélection des boursiers

La commission des bourses se réunit et rend son avis sur chaque dossier avant la fin du mois de novembre. La liste des boursiers retenus est approuvée par le conseil scientifique qui se réunit à la fin du mois de novembre. Tous les candidats sont informés par courrier électronique des résultats de la sélection.

 

Modalités de séjour

Les boursiers reçoivent une allocation forfaitaire (voir le barème ci-après), destinée à couvrir leurs frais de transport et de séjour (hébergement et nourriture). S’ils le souhaitent et dans la mesure des disponibilités d’accueil, les boursiers peuvent être hébergés à la Maison des hôtes à Athènes. Cet hébergement est payant pour tous (12 € par nuit).

Afin de gérer au mieux le potentiel d'accueil de la Maison des hôtes et de la bibliothèque, les dates d'arrivée et de départ des boursiers sont calées sur le début et la fin de chaque mois. En début de séjour, tous les boursiers sont invités à participer à une réunion d'accueil et d'information.

 

NB : les bénéficiaires d'une bourse en poste dans l'enseignement secondaire ou supérieur peuvent demander à scinder en deux leur séjour, pour le faire correspondre avec des périodes de vacances scolaires.

 

Pendant leur séjour, les boursiers ont accès libre et permanent (24 h / 24) à la bibliothèque. Ils peuvent également se rendre, si leur recherche le nécessite et en fonction des possibilités d’hébergement dans les maisons de fouilles, sur l’un ou l’autre des sites archéologiques où s’exerce l’activité de l’EfA.

 

L'EfA n'assure pas les bénéficiaires d’une bourse durant leurs déplacements et leur séjour en Grèce. Ils sont donc invités à se renseigner auprès de leur compagnie d’assurance et de leur Mutuelle pour avoir connaissance avant leur départ de la couverture et de l'aide dont ils bénéficient à l'étranger en cas de maladie ou d'accident.

 

Montants des mensualités

Le montant des mensualités de bourse a été fixé par le Conseil d’Administration du 1/12/2008 :

Boursiers avec traitement ou titulaires d’un contrat doctoral	Boursiers sans revenus fixes
710 €uros le premier mois	960 €uros le premier mois
310 €uros le mois suivant	560 €uros le mois suivant
NB : les boursiers résidents et salariés dans des pays à faible niveau de vie sont assimilés aux boursiers sans revenus fixes

 

Rapport

Dans le mois qui suit la fin de leur séjour à Athènes, les boursiers sont tenus d’adresser à la Direction des Études un rapport (trois pages maximum) sur leur activité dans le cadre de leur bourse.

Ce rapport est transmis pour information à leur Directeur de Thèse.

3 Postdoc positions, LMU, Munich

Postdoctoral Fellowships Application
(http://www.mzaw.uni-muenchen.de/dw/grants/postdoc/index.html)

Ludwig-Maximilians-Universität (LMU) in Munich is one of the leading European universities with a tradition reaching back more than 500 years. The university has established the Graduate School "Distant Worlds: Munich Graduate School for Ancient Studies" which has been funded by the German Excellence Initiative since November 1st, 2012.
The Graduate School is an interdisciplinary research network that brings together LMU Munich and research institutions in Munich to provide an optimal environment for disciplinary research and the
promotion of junior academics in the field of ancient studies. As part of its doctoral study and postdoctoral training programme, the Graduate School will combine research from a broad spectrum of disciplines within the field of ancient studies.

The Graduate School invites applications for the following positions:

3 PostDoc-Positions
Salary grade 13 TV-L / 100%

The starting date will be November 1, 2013.

The positions are limited to two years; they may be extended by a third year.

Each of the positions will coordinate a junior research group to be established as of 2013. The junior research groups are oriented towards one of the seven focus areas below:

1. Constructions of norms
2. Constructions of elites
3. Constructions of the "beautiful"
4. Organisation of coexistence
5. Organisation of exchange
6. Organisation of dealing with dissent
7. Organisation of memory an forgetting

Responsibilities:

Successful candidates will conduct an independent research project contributing to one of the seven focus areas, to be chosen by the candidates themselves. In pursuing their research, candidates will be
supported by mentors chosen from the group of Principal Investigators of the School.
They will collaborate with doctoral students in an interdisciplinary junior research group and coordinate the activities of that group (supported by mentors). They will develop new research perspectives in the field of ancient studies together with doctoral students, Principal Investigators and
other members of the Münchner Zentrum für Antike Welten.

Requirements:

In order to apply, candidates will need to have completed their doctorate in the field of ancient studies with outstanding results. Applicants will need to submit a proposal for an independent research project. They should demonstrate their willingness to work in an interdisciplinary context as well as an interest in basic and theoretical questions. We are especially interested in candidates
whose research projects relate to the following focus areas: "Organisation of coexistence", "Organisation of exchange", "Organisation of elites".

The School offers the scope for developing new perspectives in an inspiring research environment.

Applicants with disabilities possessing essentially equal qualifications will be given preference. LMU Munich is an equal opportunity employer committed to excellence through diversity and therefore explicitly encourages women to apply.

Please submit the following required application documents electronically:

as one pdf-file:
(1) Application letter (letter of motivation)
(2) Curriculum vitae
(3) List of publications and list of courses taught
(4) Degree certificates
(5) Research proposal (max. 7.500 characters incl. spaces)
(6) 2 Letters of reference
(7) Sample of your written work (app. length: 10–12 pages).
as doc- or docx-file:
completed application form
(download: www.mzaw.uni-muenchen.de/dw/grants/postdoc/application.dot).
For further questions regarding the postdoc positions please send an email to Dr. Isabella Wiegand:
wiegand@klassphil.uni-muenchen.de

You can find further information on the Graduate School "Distant Worlds“ on the following website:
http://www.mzaw.uni-muenchen.de/dw

Please submit your complete application in German or English citing the reference number DW-PostDoc/13 at the latest by

September 23, 2013 exclusively via email to: mzaw@lmu.de

Πηγή: EEF

Απονομή του πρώτου ελληνικού διδακτορικού τίτλου στην Αιγυπτολογία (Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Αιγαίου)!

 

 

Το Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αιγαίου, πάντα καινοτόμο και πρωτοποριακό στην αιγυπτολογική έρευνα και διδασκαλία, με χαρά ανακοινώνει την επιτυχή ολοκλήρωση της πρώτης διδακτορικής διατριβής στην Αιγυπτολογία στην Ελλάδα και την απονομή του σχετικού τίτλου στον κ. Παύλο Π. Αντωνάτο, αρχαιολόγο του Υπουργείου Πολιτισμού.

 

Τίτλος διατριβής: Ερμηνευτική των μορφών της φαραωνικής Αιγύπτου: Συμβολή στη μελέτη των ανθρωπίνων στάσεων και κινήσεων.

 

Τριμελής Επιτροπή: Επ. Καθ. Παναγιώτης Η.Μ. Κουσούλης (επιβλέπων, Πανεπιστήμιο Αιγαίου), Καθ. Ίρις Τζαχίλη (Πανεπιστήμιο Κρήτης), Καθ. Yvan Koenig (Καθολικό Ινστιτούτο Παρισιού).

 

Επταμελής εξεταστική επιτροπή: Καθ. Νότα Κούρου (Πανεπιστήμιο Αθηνών), Καθ. Yvan Koenig (Καθολικό Ινστιτούτο Παρισιού), Καθ. Ίρις Τζαχίλη (Πανεπιστήμιο Κρήτης), Αν. Καθ. Κώστα Σμπόνιας (Ιόνιο Πανεπιστήμιο), Αν. Καθ. Σπύρος Σύροπουλος (Πανεπιστήμιο Αιγαίου), Επ. Καθ. Παναγιώτης Κουσούλης (Πανεπιστήμιο Αιγαίου), Λεκ. Κώστας Κοπανιάς (Πανεπιστήμιο Αθηνών) 

   

 

 



 

Ερμηνευτική των μορφών της Φαραωνικής Αιγύπτου: 

συμβολή στη μελέτη των ανθρωπίνων στάσεων και κινήσεων

Παύλος Π. Αντωνάτος 

 

Θέμα μέγα και θεμελιώδες για την ιχνηλάτηση και κατανόηση πτυχών της συμπεριφοράς και  νόησης των αιγυπτίων κατά τη φαραωνική περίοδο αποτελεί η κινησιολογία των αιγυπτιακών σωμάτων. Με το θέμα τούτο καταπιάστηκε, αν και σε περιορισμένη έκταση, με ζήλο και ζωηρό ενδιαφέρον ο Ηρόδοτος στο βιβλίο του Ευτέρπη (ΙΙ), καταδεικνύοντας την ύπαρξη βασικών πολιτισμικών διαφορών ως προς τις κινήσεις και στάσεις του σώματος μεταξύ Αρχαίας Ελλάδος και Αιγύπτου. Έκτοτε, εντυπωσιάζει αρνητικά το γεγονός ότι μέχρι και σήμερα το πραγματευόμενο θέμα δεν αποτέλεσε αντικείμενο ενδελεχούς έρευνας από αιγυπτιολόγους, παρά μόνο προκάλεσε ακροθιγείς και διάσπαρτες αναφορές κυρίως από ετερόκλητους άλλων χώρων επιστήμονες.

 

Το ανθρώπινο σώμα υπό το πρίσμα της σωματοκινησιολογίας μπορεί να αποτελέσει  μια εστιακή περιοχή κρίσιμων αιγυπτιολογικών-αρχαιοανθρωπολογικών συζητήσεων, ένα ευρύ πεδίο αναζήτησης και τεκμηρίωσης, μια περιοχή που να έλξει ποικίλες επιστημονικές προσεγγιστικές διερμηνεύσεις και να κεντρίσει το γόνιμο προβληματισμό˙ εν ολίγοις, μπορεί να αποτελέσει μια ανοιχτή πρόκληση.

 

Διαβάζοντας το υλικό οστεϊκό σώμα εν είδει αρχαιολογικών λειψάνων μπορούμε να σκεφτούμε αρχαιολογικά. Το ίδιο όμως, ενδεχομένως, μπορεί να συμβεί και με την ανάγνωση του απεικονιστικού σώματος. Η μοναδικότητα του αιγυπτιακού πολιτισμού έγκειται μεταξύ άλλων και στο μεγάλο ενδιαφέρον που εκδηλώνεται από νωρίς για την απεικόνιση του ανθρώπινου σώματος, της ανθρώπινης μορφής. Η απόδοση της σωματοκινησιολογίας, η οποία χαρακτηρίζεται από εκφραστική δύναμη και στην οποία ενσταλάσσεται εξειδικευμένη νοηματοδότηση, επιτυγχάνεται πρώτα από τους αρχαίους Αιγύπτιους. Οι σωματοκινησιολογικές συμπεριφορές στη Φαραωνική Αίγυπτο είναι φόρμες επικοινωνίας κληροδοτημένες από το απώτατο παρελθόν ως πρωταρχικές φυσικές συμπλεγματικές δράσεις συμβολικής συναναστροφής και κατανόησης εγκόσμιων ή και υπερκόσμιων νοήσεων. Η αιγυπτιακή σωματοκινησιολογία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τις καταστατικές έννοιες όπως αυτή του αθανάτου και του θείου, την τελετουργία, την αιγυπτιακή συναισθηματική παλέτα, αλλά και τον εκφαντικά πολυσχιδή επίγειο βίο. Η αιγυπτιακή σωματοκινησιολογία μέσω της απεικόνισης αποσυνδέεται και απεγκλωβίζεται κατά πολύ από την πεισματικά άκαμπτη και στατική εικόνα που έχουμε σχηματίσει ή θεληματικά σχηματίζουμε για τα αιγυπτιακά απεικονιζόμενα σώματα, τις αιγυπτιακές μορφές.

 

Οι αιγυπτιολόγοι Schäfer και Wilkinson ήταν αυτοί που επεσήμαναν και τόνισαν την ύπαρξη του απύθμενα τεράστιου όγκου ενσυνείδητων, υποσυνείδητων και νοηματοδοτημένων σωματοκινησιολογικών στάσεων και κινήσεων εντός του πλαισίου της φαραωνικής απεικονιστικής παραγωγής. Μέσω αυτής της τέχνης αποδιδόταν η καθημερινώς ή περιοδικώς ασκούμενη σωματική κινησιολογία, μια σωματοκινησιολογία με έντονο συμβολιστικό πλούτο και εν πολλοίς επικοινωνιακή. Η αρχαιοαιγυπτιακή επικοινωνιακή συνδιαλλαγή συνίστατο από πολύ περισσότερα πέρα των απλών ή και σύνθετων λέξεων και φράσεων, είτε γραπτών, είτε προφορικών. Δε θα ήταν υπερβολή να ειπωθεί ότι το ανθρώπινο αιγυπτιακό σώμα μετείχε εξολοκλήρου και ήταν απαραίτητο για τη σύνθεση, τον προσδιορισμό και την καθιέρωση των επικοινωνιακών νοημάτων και της άμεσης κατανόησής τους. Οι σωματοκινησιολογικές ΄΄εκφράσεις΄΄ ασκούνταν για να συνδεθούν με τη γλώσσα και να την ενισχύσουν. Αυθύπαρκτα, αυτόνομα και μεμονωμένα δεν λειτουργούσε ούτε η γλώσσα, ούτε και η σωματοκινησιολογική συμπεριφορά˙ και οι δύο κύριες οδοί της ανθρώπινης επικοινωνίας αλληλοσυμπληρώνονταν, αλληλοεκπορεύονταν,  αλληλοεπηρεάζονταν, αλληλοσυνδυάζονταν, συναποτελούνταν και συνστόχευαν.

 

 Ένας ευρύτατος καμβάς μη λεκτικών σωματοκινησιολογικών συμπεριφορικών κινήσεων και στάσεων, πολλές φορές τεχνικών, συνθέτουν ένα ουσιαστικό υπόβαθρο επάνω στο οποίο τροχοδρομεί η σε καθημερινή βάση λεκτική συμπεριφορά και νόηση του αρχαίου αιγύπτιου. Το οργανωμένο σύστημα της σωματικής επικοινωνίας, κινήσεις, πόζες, χειρονομίες και οι κλιμακούμενες ποιότητες αυτών, αποτελεί την ουσιώδη πολιτισμική βάση των καθημερινών δραστηριοτήτων των αιγυπτίων. Οι ΄΄κινητικές ποιότητες΄΄ διατρέχουν όλο το φάσμα του πολιτισμού τους.

 

Οι αρχαίοι αιγύπτιοι δεν προέβαιναν στην απεικόνιση σωματικών κινήσεων για καθαρά αισθητικούς σκοπούς, ούτε φιλοτεχνούσαν ολόκληρα απεικονιστικά ταφικά και γλυπτικά προγράμματα πλήρη σωματοκινησιολογικών δράσεων χωρίς κάποιο νοηματοδοτικό λόγο. Αυτά, μέσα σε ένα πλαίσιο διευρυμένων ή περιορισμένων αναπαραστατικών συμβάσεων ή κανόνων, υπηρετούσαν ένα πολυεπίπεδο πλέγμα ιδεών, αντιλήψεων, θεσμών, συρμών, τάσεων, γνώσεων, υπαινιγμών και συμβόλων, μια  νοηματοδοτημένη λειτουργικότητα, ένα μεταφυσικά εννοιολογικό σκοπό. Κατά παράδοση και σχεδόν κατ’αποκλειστικότητα ο συμβολισμός είναι το απόλυτο πεδίο σχετιζόμενο με το σώμα και εν γένει την ανθρώπινη μορφή. Έτσι, δεν είναι τυχαίο που η σύγχρονη κοινωνικοανθρωπολογική προσέγγιση της σωματικής κίνησης και στάσης αφορά κατά κύριο λόγο τη συμβολική πλευρά. Η τέχνη, σύμφωνα με τον Claude Lévi-Strauss, παρουσιάζει τα στοιχεία εκείνα, που ενώ έχουν τη μικρότερη πρακτική σημασία, μπορούν ωστόσο, χάρη στην εικονογραφία και γενικότερα τη μορφή που αναπτύσσουν, να μας εισάγουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο στα ίχνη των συμβολικών συστημάτων. Αυτό συμβαίνει και στην αιγυπτιακή τέχνη. Η απεικονιζόμενη και υποδηλούμενη αιγυπτιακή ανθρώπινη κινησιολογία είναι δυνατόν να ενέχει, να κρύπτει και να υποκρύπτει νοηματικό περιεχόμενο ουσίας, που μπορεί να αποτελέσει χρηστικό εργαλείο στην πρόσληψη και επαρκέστερη κατανόηση πτυχών του αιγυπτιακού πολιτισμικού γίγνεσθαι. Για τον Brunner, τον Loyd, τον Pirenne και τον Gombrich η φαραωνική τέχνη είναι κάτι πιο βαθύ από ιστορική τέχνη, είναι εννοιολογική τέχνη.

 

Οι απεικονισθείσες σωματικές στάσεις και κινήσεις, χειρονομίες και σωματικές συμπεριφορές για τον αιγυπτιακό νου συνδέονται άμεσα και σχεδόν απόλυτα με το θεϊκό, επιστρατεύοντας την αίσθηση της όρασης. Το θεϊκό και οι τελετουργικές πράξεις γύρω απ’αυτό είναι ένα από τα ΄΄λεκτικά ανείπωτα, απερίγραπτα, απερίφραστα και ασύλληπτα΄΄ του αιγυπτιακού βίου. Με τη συμμετοχή όμως της σωματοκινησιολογικής γλώσσας καθίσταται κατά το δυνατόν ΄΄σωματικά δηλωτικό, προσεγγίσιμο, αντιληπτό και αφομοιωτέο΄΄, τόσο από τον θνητό πομπό, όσο και από την αθάνατη θεότητα-δέκτη, αλλά και τον παρατηρητή. Το θεϊκό απευθύνεται στο πνεύμα του ανθρώπου, μα από την άλλη το σώμα αυτό καθαυτό είναι πνεύμα, σκέψη, νους με κινήσεις και στάσεις, που ορίζονται, καθορίζονται και κατευθύνονται απ’αυτό. Το σώμα και το πνεύμα λοιπόν, δεν είναι δυο ξεχωριστά πράγματα, αλλά μια ενιαία ΄΄διαδικασία΄΄. Οι βασικές και εξειδικευμένες κινήσεις και στάσεις του σώματος είναι θεμελιώδη πνευματικά-θεϊκά χαρακτηριστικά. Έτσι, οι σωματικές κινήσεις και στάσεις εισχωρούν και επιχωριάζουν σε θέματα σύλληψης της έννοιας του υπερβατικού και του θεϊκού, όπως η προσευχή, η δοξολογία, η λατρεία, η δέηση, ο τελετουργικός χαιρετισμός, η προσφορά και η αφοσίωση.

 

Το πνεύμα και το σώμα του αρχαίου αιγύπτιου πέραν των ιεροπραξιακών ή μη δράσεων στις οποίες μετέχει ενεργά, επεμβαίνει ουσιαστικά και στην ΄΄εξαγωγή΄΄-προβολή των αιγυπτιακά βιούμενων (συν)αισθημάτων. Το (συν)αίσθημα είναι ένας δύσκολος επικοινωνιακός δίαυλος και γίνεται ακόμη δυσκολότερος προς ερμηνεία, ανάλυση και κατανόηση όταν βρίσκεται εντός πλαισίου απεικονιστικής δημιουργίας. Η προσπάθεια ανίχνευσης και διερμήνευσης (συν)αισθημάτων μέσω απεικονιστικών σωματοκινησιολογικών συμπεριφορών καθίσταται εγχείρημα αυξημένης δυσκολίας και ενισχυμένου επιστημονικού ρίσκου. Παρόλα αυτά, σε επικοινωνιακή βάση μέσω της άρρητης διάδρασης μια σωματοκινησιολογική στάση με τους συνδυασμούς και τις κινητικές της αλληλουχίες μπορεί να ενέχει πλήθος και συχνά αλληλοεπικαλυπτόμενων (συν)αισθημάτων. Οι στάσεις του σώματος και οι σωματικές επαφές-αγγίγματα παρέχουν στοιχεία, ενδείξεις και πληροφορίες αποτελώντας μια διέξοδο για πληθώρα ανέκφραστων (συν)αισθημάτων. Τέτοια μπορεί να είναι η φιλικότητα, η αγάπη, ο δεσμός, η αφοσίωση, η τρυφερότητα, η οδύνη, η θλίψη, ο πόνος, η ανάπαυλα, η κούραση, η ξεκούραση, η ακηδία, η εκδικητικότητα, ο φόβος, η ταπείνωση κ.ά.

 

Μα, στο σημείο τούτο, θα αναρωτιόταν κάποιος πώς είναι δυνατόν να φτάσει κανείς να αγγίξει το συναισθηματικό κόσμο των αιγυπτίων μέσω των μη λεκτικών μορφών δράσης και ιδιαίτερα των σωματικών; Το ευπρόσδεκτο αυτό και εν πολλοίς κατανοητό ερώτημα, επηρεασμένο από την συχνά στεγνή λογοκεντρικότητα της δυτικής νοοτροπίας, είναι αρκετά οικείο σε αυτούς που ασχολούνται με τις μη λεκτικές-άρρητες ή τις σιωπηρές σημασίες οποιασδήποτε ανθρώπινης δραστηριότητας, παρελθούσας ή ενεστώσας.

 

Οι απεικονισθείσες σωματοκινησιολογικές συμπεριφορές των αρχαίων αιγυπτίων επηρεάζονται σαφώς από ανθρωπολογικούς παράγοντες, που επεμβαίνουν στη συλλογική νόηση και ψυχοσύνθεση. Η ιχνηλάτηση των αδιάβλεπτων  ΄΄απολιθωμένων΄΄ (συν)αισθημάτων μέσα από τις ΄΄παγωμένες΄΄ απεικονίσεις είναι δυνατόν να επιχειρηθεί με τη συμβολή της κοινωνικοανθρωπολογικής ανάλυσης. Η κοινωνικοανθρωπολογική ανάλυση επιστρατεύεται επίσης για την κατάδειξη της εργαλειακής χρήσης των μελών του ιδίου του αιγυπτιακού σώματος με τρόπο αρκούντως επινοητικό, διαχειριστικό και αποτελεσματικό. Μέσω μιας συγκεκριμένης πολιτισμικής διαδικασίας, εμπειρίας, γνώσης, μνημονικής εγγραφής και εξοικείωσης τα ανθρώπινα μέλη, από τα σκέλη έως την κεφαλή, μετέχουν σε μια εργαλειοποιητική διαδικασία, που σκοπό έχει την επιτακτική επιτέλεση αναγκαίων βιοτικών δράσεων. Η άμεση εμπλοκή των σωματικών μελών στην παραγωγική διαδικασία δεν παραμερίζει απαραίτητα, ούτε κατ’ανάγκην αντικαθιστά τα υλικά επινοηθέντα από τον άνθρωπο εργαλεία-προϊόντα, μα τα συνοδεύει αποτελεσματικά, τα συμπληρώνει σοφά και τα αξιοποιεί συνδυαστικά μειώνοντας τον κόπο και το χρόνο.

 

Όλες οι απεικονισθείσες σωματοκινησιολογικές δράσεις των αιγυπτίων κατά τους φαραωνικούς χρόνους προβάλλονται επαρκώς, τονίζονται και ενίοτε υπερτονίζονται και προκαλούν στο να τις δεις, αλλά και να προβείς σε μια εξέχουσα και συναρπαστικά αντιληπτική διαδικασία. Όλες αποτελούν όχημα για πολλαπλές και πολυποίκιλες αρχαιοπολιτισμικές αναγνώσεις, ανθρωπολογικές θεωρήσεις, ανιχνεύσεις, διερμηνεύσεις και διαλευκάνσεις, θεμελιώδεις και καταλυτικές για την αιγυπτιολογική σκέψη, που διέπεται από αδιόρατα, μα συνάμα συνεκτικά νήματα κινούμενων σωμάτων.

 

Ο Παύλος Π. Αντωνάτος με καταγωγή από την Κεφαλλονιά κάνοντας χρήση κρατικών υποτροφιών σπούδασε Ιστορία, Αρχαιολογία, Ιστορία της Τέχνης και Κοινωνική Ανθρωπολογία στα Πανεπιστήμια της Κοπεγχάγης, του Εδιμβούργου, της Σόφιας, της Κρήτης και της Αθήνας κατά τα έτη 1989-2003. Από το Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αιγαίου στη Ρόδο έλαβε το 2013 το Διδακτορικό του τίτλο πάνω στην Αιγυπτιολογία με θέμα: "Ερμηνευτική των μορφών της φαραωνικής Αιγύπτου: Συμβολή στη Μελέτη των ανθρωπίνων στάσεων και κινήσεων’’. Από το 1997 εργάζεται ως αρχαιολόγος στο Υπουργείο Πολιτισμού διεξάγοντας σωστικές ανασκαφές στη Σάμο, ανασκαφικές τομές στον όχθο του Αρείου Πάγου, στην Αρχαία Αγορά των Αθηνών και μετέχοντας ενεργά στα έργα της Ενοποίησης των Αρχαιολογικών Χώρων της Αθήνας. Για τρία συναπτά έτη από το 2000 έως και το 2002 μετείχε σε εκτεταμένη επιφανειακή έρευνα που πραγματοποίησε το Πανεπιστήμιο Κρήτης στη νήσο Γαύδο με σκοπό τον εντοπισμό, τη χαρτογράφιση και μελέτη αρχαίων θέσεων. Από το 2003 έως σήμερα εργάζεται στην Εφορεία Ιδιωτικών Αρχαιολογικών Συλλογών, Ειδική Περιφεριακή Υπηρεσία του Υπουργείου Πολιτισμού, καταγράφοντας, φωτογραφίζοντας, συντάσσοντας επιστημονικούς καταλόγους και τεκμηριώνοντας εκατοντάδες αρχαιότητες που βρίσκονται εις χείρας φυσικών και νομικών προσώπων. Στην ίδια Υπηρεσία σχεδιάζει, οργανώνει και υλοποιεί πρωτότυπες και πρωτοποριακές εκπαιδευτικές δράσεις με σχολικές ομάδες και με άτομα ειδικών αναγκών. Έχει εκπονήσει πλήθος αρχαιολογικών μελετών που έχουν κατατεθεί στο οικείο Υπουργείο και αφορούν στην Αρχαία Αγορά των Αθηνών και στον Άρειο Πάγο. Είναι μέλος του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων και της Πανελλήνιας Ένωσης Εργαζομένων στο Υπουργείο Πολιτισμού. Τα επιστημονικά του ενδιαφέροντα εστιάζονται και αφορούν γενικά σε θέματα προϊστορικής αρχαιολογίας, αιγαιακής αρχαιολογίας, αιγυπτιολογίας, αρχαιολογίας μεσογειακού χώρου, κοινωνικής ανθρωπολογίας, εικαστικής αρχαιολογικής φωτοφραφίας, και ειδικά σε θέματα αρχαιολογίας του σώματος, αιγυπτιακών προσωπείων, σωματοκινησιολογίας και προϊστορίας των νησιών του Ιονίου. Είναι μέλος της Αιγυπτολογικής Ομάδας Έρευνας του Πανεπιστημίου Αιγαίου και της Διεθνούς Ενώσεως των Αιγυπτολόγων.

 

Τρία νέα Προγράμματα Επιμόρφωσης και Εξειδίκευσης στην Αιγυπτολογία από το Πανεπιστήμιο Αιγαίου!

Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου, συνεχίζοντας το πρωτοποριακό έργο του στην έρευνα και διδασκαλία του αρχαίου αιγυπτιακού πολιτισμού, προσφέρει τρία καινοτόμα, διεπιστημονικά και διαθεματικά Προγράμματα Επιμόρφωσης και Εξειδίκευσης στην Αιγυπτολογία κατά το επόμενο ακαδημαϊκό έτος 2013-2014:

 

A. Αρχαία Αίγυπτος: διεπιστημονικές προσεγγίσεις στην αρχαιολογία, την ιστορία και τον πολιτισμό της Νειλοχώρας

Το συγκεκριμένο διατμηματικό, διεπιστημονικό και διαθεματικό Πρόγραμμα Επιμόρφωσης και Εξειδίκευσης «Αρχαία Αίγυπτος: διεπιστημονικές προσεγγίσεις στην αρχαιολογία, την ιστορία και τον πολιτισμό της Νειλοχώρας» εστιάζει σε σημαίνουσες πτυχές του αρχαίου αιγυπτιακού πολιτισμού και στις σχέσεις και αλληλεπιδράσεις του με τον κόσμο της ελληνικής αρχαιότητας. Μέσα από μια διεπιστημονική και διαθεματική προσέγγιση, που χρησιμοποιεί όλα τα σύγχρονα δεδομένα από τις επιστήμες της αρχαιολογίας, ιστορίας, θρησκειολογίας, μουσειολογίας και παιδαγωγικής, εξετάζονται η μνημειώδης αρχιτεκτονική (πυραμίδες, τάφοι, ναοί) και τέχνη της αρχαίας Αιγύπτου, και αναλύονται οι σημαντικότερες πτυχές της πολιτικής, κοινωνικής και θρησκευτικής ιδεολογίας των αρχαίων κατοίκων της Νειλοχώρας. Το Πρόγραμμα περιλαμβάνει τέσσερις διδακτικές ενότητες, με παράλληλη χρονική (Φαραωνική, Ύστερη και Ελληνορωμαϊκή Περίοδος) και θεματική ανάπτυξη (ιστορία, αρχαιολογία, τέχνη, θρησκεία, νεκρική ιδεολογία και πρακτική), και επιδιώκει να καλύψει ένα πολύ μεγάλο κενό στις υπάρχουσες δομές δια βίου μάθησης στην Ελλάδα. Στο Πρόγραμμα διδάσκουν καθηγητές εγνωσμένου κύρους από μεγάλα Πανεπιστήμια της ημεδαπής και αλλοδαπής. Με την ολοκλήρωση του Προγράμματος οι επιμορφούμενοι/ες θα γνωρίζουν το πολιτικοκοινωνικό και θρησκευτικό πλαίσιο δράσης και ανάπτυξης ενός από τους σημαντικότερους πολιτισμούς που ήκμασαν στη νοτιοανατολική λεκάνη της Μεσογείου και, παράλληλα, θα μπορούν να αξιολογούν την πολύπλευρη διαπολιτισμική επικοινωνία και τις επαφές της χώρας που γέννησε αυτόν τον πολιτισμό με τον κόσμο της ελληνικής αρχαιότητας και την Εγγύς Ανατολή. Επιπλέον, το Πρόγραμμα στοχεύει στην περαιτέρω ευαισθητοποίηση των επιμορφούμενων σε θέματα πολιτισμού με παράλληλη αξιοποίηση και εκπαιδευτική χρήση των αποτελεσμάτων του, μέσω της εκμάθησης και δημιουργίας πρωτότυπων μουσειακών και παιδαγωγικών μοντέλων για την αρχαία Αίγυπτο και τον κόσμο της ελληνικής αρχαιότητας. Το εκπαιδευτικό υλικό του Προγράμματος βασίζεται σε πρωτότυπες ψηφιακές πηγές από αρχαιολογικούς χώρους και μνημεία της αρχαίας Αιγύπτου και Ελλάδας, βάσεις δεδομένων από μεγάλα Μουσεία και αρχαιολογικές συλλογές της ημεδαπής και αλλοδαπής, καθώς και σε μια πλούσια εργογραφία από πρωτογενείς και δευτερογενείς γραπτές πηγές. Η διαδραστική διδασκαλία και εκμάθηση του υλικού ενισχύει τη γόνιμη επικοινωνία μεταξύ διδασκόντων και επιμορφούμενων και βελτιστοποιεί τα γνωσιακά και μαθησιακά αποτελέσματα. 

 

Β. Αιγυπτιακά Ιερογλυφικά και Παπυρολογία

Σύγχρονο και ολοκληρωμένο πρόγραμμα διδασκαλίας της αρχαίας αιγυπτιακής γλώσσας και γραφής του Μέσου Βασιλείου (Κλασικά Αιγυπτιακά) και της ελληνικής γλώσσας και γραφής των παπύρων της Ελληνορωμαϊκής Αιγύπτου. Η πρώτη ενότητα εξετάζει και αναλύει, μέσα από πρωτότυπες ιερογλυφικές επιγραφές και αντιπροσωπευτικά έργα της αρχαίας αιγυπτιακής γραμματείας, τις κατηγορίες των ιερογλυφικών συμβόλων, τα είδη γραφής (ιερογλυφική, ιερατική), τις συντακτικές και γραμματικές δομές του ρηματικού και μη-ρηματικού λόγου, τα βασιλικά και θεϊκά ονόματα, τις ταφικές επιγραφές και τη φόρμουλα αναθημάτων και προσφορών. Με την ολοκλήρωση της ενότητας οι επιμορφούμενοι/ες θα γνωρίζουν τις κυριότερες γραμματικές και συντακτικές δομές της αρχαίας αιγυπτιακής γλώσσας και θα μπορούν να διαβάζουν, μεταγράφουν και μεταφράζουν ιερογλυφικές επιγραφές και σύντομα αποσπάσματα έργων της αιγυπτιακής γραμματείας από το πρωτότυπο. Η δεύτερη ενότητα στοχεύει σε μια ολοκληρωμένη διδασκαλία της γλώσσας και γραφής των ελληνικών παπυρικών κειμένων από την αρχαία Αίγυπτο με παράλληλη εξέταση σημαντικών πτυχών των ιστορικών, κοινωνικών και θρησκευτικών δομών της Ελληνορωμαϊκής Αιγύπτου. Με το πέρας της ενότητας οι επιμορφούμενοι/ες θα είναι σε θέση να αναγνωρίζουν, διαβάζουν, μεταγράφουν και μεταφράζουν λέξεις, προτάσεις και κείμενα από παπύρους. Παράλληλα, θα έρθουν σε επαφή με αντιπροσωπευτικά λογοτεχνικά και ιστορικά έργα της Ελληνορωμαϊκής αιγυπτιακής γραμματείας από το πρωτότυπο. Η διδασκαλία και των δύο ενοτήτων βασίζεται σε πρωτότυπο ψηφιακό υλικό και ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων ιερογλυφικών (ελληνική έκδοση του Corpus Rosette) και ελληνικών παπυρικών κειμένων, ψηφιακό ιερογλυφικό λεξικό (flashcards) και σε ειδικό λογισμικό σχεδιασμού, αποτύπωσης, μεταγραφής και μετάφρασης ιερογλυφικών επιγραφών, ενισχύοντας κατά αυτόν τον τρόπο τη διαδραστική διδασκαλία και μάθηση.  

 

Γ. Η Μυστική Παράδοση της Αιγύπτου: μαγεία, θεουργία, Ερμητισμός

Εξετάζονται σημαντικές πτυχές της μαγικοθρησκευτικής ιδεολογίας και πρακτικής της αρχαίας Αιγύπτου και των ποικιλλόμορφων επιδράσεων τους στη δυτική θρησκευτική, φιλοσοφική και μυστικιστική παράδοση της Ύστερης Αρχαιότητας και του Μεσαίωνα. Αναλύεται ο γενεσιουργός ρόλος της μαγείας, η συμβολή της στη διατήρηση της ουράνιας και κοσμικής ισορροπίας και οι αποτρεπτικές της ιδιότητες. Εξετάζονται, επίσης, η πρακτική και ο συμβολισμός του αιγυπτιακού τελετουργικού τυπικού και της θρησκευτικής δραματουργίας και τονίζεται η αλληλένδετη σχέση της μαγείας με το θρησκευτικό σύστημα σκέψης και συμπεριφοράς των αρχαίων Αιγυπτίων. Αξιολογείται η εξέλιξη της φαραωνικής μαγείας κατά την ελληνορωμαϊκή περίοδο και τονίζεται η συμβολή της ελληνικής κοσμοθεωρίας και θεολογίας στην ανάπτυξη ενός ιδιάζοντος θρησκευτικού συγκρητισμού στο πολυπολιτισμικό περιβάλλον της ελληνιστικής οικουμένης. Tο Πρόγραμμα αποσκοπεί στην διερεύνηση της σημασίας της Αιγύπτου ως γεωπολιτι(σμι)κού χώρου εντὸς του οποίου διαμορφώνονται οι συνθήκες για την διαλεκτικὴ ώσμωση της υπό θεουργική ανανοηματοδότηση τελούσης φιλοσοφίας της Ύστερης Αρχαιότητας, της καινοφανούς χριστιανικής θεολογίας και των δυτικών μυητικών και μυστικιστικών σχολών και ρευμάτων της Αναγέννησης και των νεώτερων χρόνων.


Πληροφορίες / Εγγραφές: http://e-epimorfosi.aegean.gr/

Κατερίνα Μοσχούς
Τηλέφωνο: 22410 99426
e-mail: moschous@aegean.gr

Για θέματα Προγράμματος Σπουδών και λοιπά Επιστημονικά Θέματα:

Παναγιώτης Η.Μ. Κουσούλης
Τηλέφωνο: 22410 99341, 6944945907
e-mail: egyptology@aegean.gr